Ағайынды Абдуллиндер

Мүсілім Абдуллин (1916–1996) – әнші (лирикалық тенор), Қазақстанның халық әртісі (1947).

Мүсілім Абдуллин 1916 жылғы 14 наурызда Өскеменде дүниеге келген. 1933–1935 жылдары Алматыдағы музыкалық техникумде білім алған. 1936 жылы Мәскеу консерваториясының қазақстандық студиясына түскен және оны 1939 жылы тәмамдаған. 1939–1965 жылдары Абай атындағы Қазақ опера және балет театрында солист болып қызмет атқарған. 1955 жылдан бастап КПСС мүшесі болған. 1965 жылдан бастап «Қазақконцерттің» көркемдік жетекшісі.

Абдуллин қазақ, орыс және батыс еуропалық операларында басты рөлдерді орындаған. Ол сахнада лирикалық кейіпкерлерді сомдаған: Төлеген, Қайрақбай, Балпан, Арыстан («Қыз-Жібек», «Жалбыр», «Ер-Тарғын» және «Айман — Шолпан» Е. Г. Брусиловскийдің операларында), Ленский («Евгений Онегин» П. И. Чайковский), Серік («Біржан мен Сара» М. Төлебаев), Зілкары («Амангельді» Е. Г. Брусиловский мен М. Төлебаев), Тұяқбай («Қамар сұлу» Е. Рахмадиев), Әзім («Абай» А. Жұбанов пен Л. А. Хамиди) және басқалар. 1936 жылы Мәскеуде қазақ әдебиеті мен өнерінің декадасына қатысқан. Қазақ халық әндері мен шетел композиторларының шығармаларын орындаған.

Марапаттары:

  • 1959 ж. – Еңбек Қызыл Ту ордені
  • 1986 ж. – «Құрмет белгісі» ордені

Ришат Абдуллин (1916–1988) – опера әншісі (баритон), КСРО халық әртісі (1967), Қазақ КСР халық әртісі (1947).

Ришат Абдуллин 1916 жылғы 14 наурызда Өскеменде татар отбасында дүниеге келген. 12 жасынан бастап ағасы Мүсіліммен бірге әкесіне көмектесіп, Белоусов кенішінде жүк тасушы болып жұмыс істеген. 1933–1935 жылдары Алматыдағы музыкалық-драма техникумінде, 1936–1939 жылдары Мәскеу консерваториясының Қазақ студиясында А. И. Вишневскийдің сыныбында білім алған.

1939–1985 жылдары Алматыдағы Қазақ опера және балет театрында солист болған. 1936 және 1958 жылдары Мәскеуде қазақ әдебиеті мен өнерінің декадаларында қатысқан.

Ришат ағасымен бірге сахнада өнер көрсеткен. Ағайынды Абдуллиндер орыс, батыс еуропалық және совет композиторларының операларында басты рөлдерді орындаған; Мүсілім тенор, Ришат баритон партияларын орындаған. Сонымен қатар ағайындылар концерттік дуэт ретінде де өнер көрсеткен. Репертуарында қазақ, орыс, татар және басқа халықтардың әндері мен композиторлардың шығармалары бар.

Өнерімен қазақ халқының сүйіспеншілігі мен құрметіне ие болған. 1988 жылғы 12 қарашада Алматыда қайтыс болып, Кеңсай зиратында жерленген.

Марапаттары:

  • 1978 ж. – Қазақ КСР Мемлекеттік сыйлығы (Абай рөлін орындағаны үшін, А. Жұбанов пен Л. Хамиди «Абай» операсында), Октябрь революциясы ордені
  • 1959 ж. – Еңбек Қызыл Ту ордені
  • 1986 ж. – Халықтар достығы ордені

Әдебиет:

  1. Абдуллин, Мүсілім Мұкимұхамедұлы // Қазақстан. Ұлттық энциклопедия. — Алматы: «Қазақ энциклопедиясы», 2004. – Т. 1. – Б. 79.
  2. Днишев, А. Бәріміз де балалық шақтанбыз [Мәтін] : [КСРО халық әртісі А. Днишевпен сұхбат] / Д. Шавлева сұхбат жүргізген // Рудный Алтай. – – 29 наурыз. – Б. 17.
  3. Ким, Ева. Белгілі жерлестердің жарқын жолын жалғастыру [Мәтін] / Е. Ким // Рудный Алтай. – – 17 сәуір (№ 44). – Б. 8.
  4. Олар алғашқы болды [Мәтін] / құраст. Ш. Күмісбаев ; ауд. О. Жанайдаров. – Алматы : Алматыкітап, 2007. – 296 б.
  5. Садыкова, А. Бір әйелге тұрмысқа шыққан [Мәтін] / А. Садыкова // Қазақстанская правда. – – 4 наурыз (№ 80-81). – Б. 13.
  6. Сухоруков, И. Екі жарық повесть [Мәтін] / И. Сухоруков // Мой город. – – 3 қыркүйек (№ 36). – Б. 16.