Ғаббасов Советхан

Ғаббасов Советхан (1939 ж.)

Жазушы, Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі, Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері.

Советхан Ғаббасов 1939 жылдың 12 ақпанында Шығыс Қазақстан облысы Зайсан ауданының Сұңқар ауылында дүниеге келген.

Алматы мемлекеттік медицина институтын (1965) (қазіргі – С. Д. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университеті) тәмамдағаннан кейін ауруханада дәрігер-хирург, Қазақтың эксперименттік және клиникалық хирургия ғылыми-зерттеу институтында аға ғылыми қызметкер, Қазақ онкология және радиология институтында ғылыми қызметкер болып жұмыс істеді.

1978 жылы “Медицина ғылымдарының кандидаты” ғылыми дәрежесін қорғады. 1987 жылы «КСРО Денсаулық сақтау үздігі» атағын алды. 2003 жылы педагогика ғылымдарының докторы, профессор атанды.

Медицина саласы бойынша 50-ден астам ғылыми мақаланың авторы, 7 авторлық куәлік иегері.

1987–1989 жылдары Мәскеудегі КСРО Жазушылар одағы жанындағы Жоғары әдеби курстарды бітірді. 1974 жылдан – Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі. 1996 жылы Махамбет атындағы сыйлықтың лауреаты атанды.

1971 жылы алғашқы кітабы – «Орлиный взлёт» атты әңгімелер жинағы жарық көрді. 1974 жылы «Сердце матери» атты повестер жинағы, 1976 жылы «Жалын» баспасынан «Родной очаг» атты үшінші әңгімелер жинағы шықты. 1979 жылы «Мелодия» романы, 1981 жылы «Порыв» (Советский писатель) атты повестер жинағы басылды. «Кәусар» ғылыми-фантастикалық романы 1985 жылы орыс тіліне «Чудодей» деген атпен аударылып, «Жаңа қазақ прозасы» сериясына енді.

Советхан Ғаббасов – педагогика мен психология саласында да танымал ғалым. Автордың «Ізгілік әліппесі» (1991), «Халық педагогикасының негіздері» (1995), «Педагогика мен психология негіздері» (2008) атты монографиялары мен оқу құралдары бар.

Әр жылдары Қазақ мемлекеттік қыздар педагогикалық институтында, Д. А. Қонаев атындағы университетте, С. Демирел атындағы халықаралық университетте оқытушылық қызмет атқарды.

1989 жылдан – Зайсан ауданының Құрметті азаматы.

С. Ғаббасовтың шығармалары

 

• Ғаббасов С. Шығармалары. 1-т.: Күпті көңіл (күнделік, жолсапар, ой-толғаныс, пьеса). – Алматы: Қазақ энциклопедиясы, 2018. – 320 б.
• Ғаббасов, Совет-Хан. Таңдамалы шығармалар жинағы (үш томдық).
  – 1-т. – Алматы: Таймас, 2011. – 480 б.
  – 2-т. – Алматы: Таймас, 2015. – 312 б.
  – 3-т. – Алматы: Таймас, 2015. – 328 б.
• Ғаббасов С. Қандауыр: роман. – Алматы: Өлке, 2006. – 288 б.

Ғылыми және оқу құралдары

• Ғаббасов С. Педагогика мен психология негіздері: оқу құралы. – Алматы: Таймас, 2008. – 445 б.
• Ғаббасов, Совет-Хан. Ұрпақ тәрбиесінің жаңа ілімі. 1 және 2 кітап. – Алматы: Алматыкітап, 2012. – 232 б.

Мерзімді басылымдардағы жарияланымдары

(Журналдар мен газет беттеріндегі мақалалар тізімі түпнұсқа мәтіндегі ретімен толық сақталды.)

• Ғаббасов С. Адамзат өркениетінің бесігі // Ақиқат. – 2009. – №2. – 29–37-б.
• Ғаббасов С. Ана құрсағындағы тәрбие, немесе халық педагогикасының негізі // Мектептегі психология. – 2011. – №9. – 3–5-б.
• Ғаббасов С. Ата-аналарға психологиялық кеңес // Мектептегі психология = Психология в школе. – 2007. – №3. – 18–21-б.
• Ғаббасов С. Бауыржан Момышұлы: ана тілі және ұлттық тәрбие // Мектептегі психология. – 2007. – №1. – 13–17-б.
• Ғаббасов С. Әділет елі // Жалын. – 2010. – №2. – 58–64-б.
• Ғаббасов С. ҚР БҒМ білім беру тұжырымдамасының жаңа нұсқасына сын // Мектептегі психология. – 2014. – № — 11–15-б.
• Ғаббасов С. Психология мәдениеті // Мектептегі психология. – 2008. – №3. – 12–14-б.
• Ғаббасов С. Сақ патшасы қайта жерленді. Сыр ашу // Ұлттық тәрбие. – 2013. – №4. – 15–20-б.
• Ғаббасов С. Тәрбие мен білім берудің жаңа көзқарасы // Ұлттық тәрбие. – 2014. – №2. – 29–33-б.
• Ғаббасов С. Тіршілік тылсымдары, «Мәңгілік қазақ календарының» сыры // Ақиқат. – 2015. – №8. – 100–101-б.
• Ғаббасов С. Түбімізге Еуропаға еліктеу жетеді… (сұхбат) // Дидар. – 2009. – 21 қараша. – 7-б.
• Ғаббасов С. Ұрпақ тәрбиесінің жаңа ілімі // Ұлттық тәрбие. – 2012. – №5. – 69–73-б.
• Ғаббасов С. Халқымыздың ұлы қолбасшысы (Қабанбай батыр туралы) // Қазақстан тарихы. – 2011. – №4. – 34–41-б.
• Ғаббасов С. Халық педагогикасы мен психологияның негіздері // Бала тәрбиесі. – 2008. – №9. – 28–35-б.
• Ғаббасов, Совет-Хан. Адам тәрбиесінің жаңа ілімі, немесе «Рухани жаңғырудың» технологиясы // Кітап. Кітапхана. – 2017. – №3. – 26–30-б.
• Ғаббасов, Совет-Хан. Ана құрсағындағы тоғыз ай – миллиард жылға пара-пар // Дәстүр. – 2017. – №3. – 32–35-б.
• Ғаббасов, Совет-Хан. Әлемдік инновациядағы – қазақ рухының жаңа жобасы // Мектептегі мерекелер. – 2014. – № — 3–5-б.
• Ғаббасов, Совет-Хан. Контр-Страйктен асық атқан артық еді ғой // Алаш айнасы. – 2012. – 16 қазан. – (№183). – 4-б.
• Ғаббасов, Совет-Хан. Өткен күнде белгі бар: эссе // Түркі әлемі. – 2009. – №8–9. – 10–11-б.
• Ғаббасов, Совет-Хан. Халқыңның қадір-қасиетін ұқ! // Түркі әлемі. – 2009. – №7. – 10–11-б. (портретпен).
• Сағымжанова Қ. Жерлесіміз 70-те // Мәдениет жаршысы. – 2009. – №3. – 33-б.
• Табылды Ә. Жаңашыл ғалым, жаны жайсаң қаламгер // Ұлттық тәрбие. – 2013. – №5. – 81–83-б.

С. Ғаббасовтың өмірі мен шығармашылығы туралы әдебиеттер

• Қазақ әдебиеті: энциклопедиялық анықтамалық. – Алматы: Аруна, 2005. – Ғаббасов Советхан. – 146-б.
• Шығыс Қазақстан облысы: энциклопедия. – Алматы: Қазақ энциклопедиясы, 2014. – Ғаббасов Советхан. – 307-б.
• Нұршайықов Ә. Сыршылдық пен нәзіктік егіз // Жалын. – 2009. – №2. – 87–91-б.
• Писатели Казахстана: справочник. – Алма-Ата: Жазушы, 1982. – 280 с. – (Габбасов Советхан туралы).
• Литература Казахстана: энциклопедический справочник. – Алматы: Аруна, 2010. – 129-б.